NGHIÊN CỨU NHÂN GIỐNG In vitro CÁC GIA ĐÌNH ƯU VIỆT KEO TAI TƯỢNG (Acacia mangium Willd.) PHỤC VỤ TRỒNG RỪNG DÒNG VÔ TÍNH THEO GIA ĐÌNH - Quỳnh, Lưu Thị; Dương, La Ánh; Chi, Nghiêm Quỳnh; Ưng, Đồng Thị; Hà, Triệu Thị Thu; Hải, Phí Hồng (TẠP CHÍ KHOA HỌC LÂM NGHIỆP, 2024)
Trồng rừng vô tính theo gia đình (CFF - Clonal Family Forestry) là phương pháp nhằm nhân giống sinh dưỡng hàng loạt các cá thể ưu việt trong các gia đình ưu việt, không gi ữ lại dòng vô tính đ ồng nhất. Ứng dụng phương pháp này nghiên cứu về nhân giống cho 10 gia đình Keo tai tượng có chất lượng di truyền đã được cải thiện. Mục đích đưa kỹ thuật nhân giống CFF cho Keo tai tượng bằng nuôi cấy mô vào sản xuất giúp tạo ra số lượng lớn cây giống có chất lượng nhằm mở rộng có hiệu quả phương pháp trồng rừng vô tính theo gia đình. Phương pháp kh ử trùng cho 10 lô hạt Keo tai tư ợng đạt hiệu quả tốt nhất khi sử dụng kết hợp 2 loại chất khử trùng: dung d ịch oxy già H2O2 20% với thời gian 30 phút và dung dịch Natri Dichloroisocyanutrale NaDCC 1% với thời gian 10 phút, tỷ lệ mẫu sạch đạt 84,4%, hạt bắt đầu nảy mầm sau 3 ngày, sau 5 ngày hạt nảy mầm hoàn toàn. Môi trường nhân nhanh chồi thích hợp là: MS* (MS cải tiến) + 1,5 mg/l BAP + 30 g/l đường + 4,25 g/l Agar cho hệ số nhân chồi 2,9 lần, chiều cao chồi đạt 2,7 cm và tỷ lệ chồi hữu hiệu đạt 71,8%. Môi trường kích thích tạo rễ tốt nhất là:1/2MS* + 2,0 mg/l IBA + 15 g/l đường + 4,3 g/l Agar, với t ỷ lệ chồi ra rễ đạt 96,7%, số rễ/cây là 2,7 rễ và chiều dài rễ đạt 1,5 cm. Thời gian huấn luyện cây thích hợp là 20 - 30 ngày cho tỷ lệ sống của cây con ngoài vườn ươm đạt trên 75%. Sau 7 - 8 chu kỳ nhân chồi với mỗi chu kỳ là 25 ngày cụm chồi Keo tai tượng bắt đầu già hóa hệ số nhân giảm mạnh, vì vậy cần tiến hành hủy mẫu và vào mẫu mới để tiếp tục sản xuất. Với kết quả nhân chồi, có thể xác định nhanh sau 7 - 8 chu kỳ nhân chồi từ 1 hạt Keo tai tượng có thể tạo được 1.800 - 1.900 cây con giống đủ điều kiện xuất vườn sau 3 tháng nuôi dưỡng